U bent hier: Home / Sport / Fierljeppen & skûtsjesilen

Fierljeppen en skûtsjesilen: bijzondere sporten uit het noorden

1) Skûtsjesilen

 

https://youtu.be/9yLGUDFqzW4

Geschiedenis van de sport


De sport wordt in de eerste helft van de negentiende eeuw opgericht, het is dus een eerdere organisatie. Er waren al wedstrijden in de negentiende eeuw en de beoefenaars van de sport waren de boeren omdat ze met deze wedstrijden geld konden verdienen. Nu is de beloning een zilveren skûtsje, een trofee. De wedstrijden waren door de kasteleins georganiseerd wanneer er een kermis was. De prijs wordt na  de wedstrijd aan de winnaar in een café overhandigd. In de tweede helft van de negentiende eeuw waren er verenigingen om de wedstrijden te kunnen organiseren. Het aantal deelnemers is teruggelopen omdat de schippers minder tijd voor de competitie hadden .Tijdens de eerste helft van de twintigste eeuw is het aantal skûtsjes teruggelopen omdat de vrachtvaart  gemotoriseerd werd. Maar tijdens de Tweede Wereldoorlog is het aantal skûtsjes toegenomen omdat er niet genoeg brandstof was. Er waren veel meer zeilschepen op zee.


Oprichting van de SKS (1945)


In 1945 wordt de Sintrale Kommisje Skûtsjesilen (SKS) opgericht. Na de oorlog ontstond er veel wedstrijdcommissies maar het aantal skûtsjes is teruggelopen. De schippers konden geen goede skûtsje krijgen en ze moesten een toestemming hebben om aan de wedstrijden te kunnen deelnemen. De skûtsjes kwamen uit een speciaal dorp. Er waren veel wedstrijden tussen de dorpen. De wedstrijden waren in 1953 bijna geannuleerd omdat er  niet genoeg skûtsjes waren. Lodewijk Meeter heeft de wedstrijden gered. Hij bracht veel skûtsjes voor de competitie.

Over Lodewijk Meeter (1915-2006)

  

Oprichting van de IFKS (1981)


In de jaren zeventig en tachtig kon iedereen een skûtsje kopen maar iedereen kon niet aan  een race deelnemen omdat de skûtsjes van een schippersfamilie moesten komen. Deze nieuwe schippers hebben een tweede vereniging in 1981 opgericht: De Iepen Fryske kampioenskippen skûtsjesilen, afgekort IFKS.


Vergelijkende tabel tussen SKS/IFKS


tab sks.PNG

2) Fierljeppen (polsstokverspringen)


https://youtu.be/M3tX_fJaCyw

Geschiedenis van de sport

Om te beginnen is fierljeppen een hele oude traditie uit Friesland. Deze vreemde sport werd in 1500 geboren. In het begin was het niet een sport, maar wel een vervoermiddel. Wagens bestonden niet en omdat Nederland onder de zeespiegel ligt, waren er veel sloten die de mensen moesten oversteken. Daarvoor gebruikten ze een polsstok. In 1500 worden de stoken ook gebruikt als duwstok door de vissers om hun boot te kunnen duwen en als speer om te vechten.

Nu is het een beroemde sport in Friesland. De eerste officiele wedstrijd wordt op 24 augustus 1767 in Baard ( in het Noord-Nederland) door de weduwe van kastelein Ype Gerbens georganiseert.

De regels van het spel


De regels van dit spel zijn vrij simpel:

De bedoeling is « het waterbassin oversteken ». Daarvoor heb je een polsstok van 8 tot 13 meter lang en dertig meter elan nodig. Je wint als je de andere kant van het bassin bereikt en als je niet van de polsstok valt.


Het lijkt gemakkelijk maar het is niet! Het vereist veel kracht, snelheid en lenigheid om de polsstok te kunnen klimmen.  Een regelmatige training is natuurlijk ook nodig.

Over de populariteit


Over de populariteit van dit sport kan men zeggen dat het in Wallonië onbekend is maar het is daarentegen populair in Nederland en Vlaanderen. In Nederland worden officiële wedstrijden georganiseerd door de Polsstokbond Holland( PBH) en Frysk Ljeppers Boun (FLB). De Nederlandse Fierljepbond(NFB) organiseert elk jaar de nationale competitie. In Belgie worden de wedstrijden in Limburg georganiseerd door de Katholieke Landelijke Jeugd (KLJ).

Men kan verscerschillende competitie onderschiden: Redbull, nationale competitie, de wedstrijden tussen de amateur clubs, …

Over de wereldkampioenen (2011)

jaco.jpgdymphie.jpg

Wereldkampioen bij de mannen:

Jaco De Groot (22,21 m)

Wereldkampioen bij de vrouwen: 

Dymphie van Rooijen (16,74 m)


Belangkrijke opmerking


De grootste overeenkomst tussen de twee voorgestelde sporten is dat ze oorspronkelijk ten eerste een vervoermiddel waren. Ze waren op de eerste plaats geen sport .


Bronnen